Рубрика: Մխիթար Գոշ, Պատմություն

Մխիթար Գոշ

Mkhitar_Gosh.jpg

Գոշի ծննդյան թվականը հայտնի չէ, սակայն հիմք ընդունելով, որ նա մահացել է խոր ծերության ժամանակ 1213 թվական, գիտնականները ենթադրում են որ նա ծնվել 1120-30-ական թվականներ։ Սովորել սկսել է ծննդավայրում։ Չափահաս դառնալով՝ ձեռնադրվել է կուսակրոն քահանա։ Աշակերտել է Հովհաննես Տավուշեցուն և ստացել վարդապետի կոչում։ Այնուհետև Մխիթար Գոշը գնացել է Կիլիկիա։ Թաքցնելով վարդապետական աստիճան ունենալը՝ ուսանել է Սև լեռան երևելի գիտնականների մոտ և վերստին ստացել վարդապետի աստիճան։ Դրանից հետո որոշ ժամանակ նա տեղափոխվել է Կարին, որտեղ ընկերացավ Քուրդ Արծրունու հետ։ Վերադառնալով հայրենիք՝ սկզբում ապրել է Գանձակում, սակայն ինչ-ինչ տարաձայնությունների պատճառով նրա և Աղվանից Ստեփանոս կաթողիկոսի հարաբերությունները սրվել են,և հարաբերություններն այնքան են լարվել,որ դրան անդրադարձել է անգամ Մխիթար Գոշը․

Մխիթար Գոշը տեղափոխվել է Հաթերքի իշխան Վախթանգի մոտ Խաչեն, այստեղից էլ՝ Նոր Գետիկի վանքը։ Որոշ ժամանակ անց երկրաշարժից ավերվել են վանքն ու շրջակա գյուղերը։ Ամիրսպասալար Զաքարե և Իվանե Զաքարյան իշխանների հովանավորությամբ Գետիկից ոչ հեռու՝ Տանձուտա ձորում կառուցել Նոր Գետիկ վանքը և հանգրվանել այնտեղ։ Նոր Գետիկի վանքը գտնվում է Այրարատ նահագնից հյուսիս-արևելք այժմյան Հայաստանի Հանրապետության Տավուշի մարզում։ Այնտեղ նա բացել է իր դպրոցը։ 1196-1198 գնացել է Երուսաղեմ ուխտագնացության։ Մասնակցել է 1205-ի Լոռեի և 1207-ի Անիի եկեղեցական ժողովներին։ 1207 թվականին Զաքարե ամիրսպասալարը Անի քաղաքում Արևելյան Հայաստանի եկեղեցական ժողով է գումարում՝ հաստատելու Սիսի ժողովի կանոնները՝շարժական սեղանի թույլտվության մասին, որպեսզի զինվորականները ևս պատարագի հնարավորություն ունենան, Մխիթար Գոշը չի գալիս իր հիվանդության պատճառով, սակայն այն հոգևորականները, ովքեր դեմ էին այս որոշմանը դիմեցին Մխիթարին նրա ներկայություն ապահովելու համար։ Վերջինս տեղի տալով հոգևորականների խնդրանքին ներկա գտնվեց Անիի եկեղեցական ժողովին։

Մխիթար  Գոշի գրչին են պատկանում մատենագրության տարբեր ճյուղերին վերաբերող մեկ տասնյակից ավելի աշխատություններ: Կիրակոս Գանձակեցին վկայում է, որ մեծ վարդապետը թողել է, որպես «յիշատակ և արձան գերեզմանի», իմաստախոհ գրքեր՝ հօգուտ ուսումնասերների: Այդ գործերն են. «Գիրք Դատաստանի» (Դատաստանագիրք), «Համառօտ մեկնութիւն մարգարեութեանն Երեմիայի մարգարէի», «Ողբք ի վերայ բնութեանս՝ ի դիմաց Ադամայ առ որդիս նորա» (մեզ չի հասել), «Առակք», «Շարք հայրապետացն Աղուանից»,  «Յայտարարութիւն ուղղափառութեան հաւատոյ ընդդէմ ամենայն հերձուածողաց ի խնդրոյ մեծ զօրավարին Զաքարէի և եղբօր իւրոյ», «Թուղթ խրատական», «Փիլոնի Յաղագս նախախնամութեան բան առաջին առ Աղեքսանդրոս Գօշին ասացեալ պատճառ», «Ճառ ի յարութիւն Ղազարու», «Տաղ», «Ներբողեան ասացեալ ի նոր վկայն կոչեցեալ Խոսրով», աղոթքներ:

Ժամանակակիցներն ու հետագա սերունդը Մխիթար Գոշի անունը հիշել են հարգանքով ու ակնածանքով, նրան դասել հայող եռամեծ վարդապետների շարքը, մեծարել «այր իմաստուն ու հեզ», «վարդապետական ուսմամբ հռչակեալ», «մեծ վարդապետ», «հռչակաորն և մեծ իմաստուն գիտությամբ» պատվանուններով։ Մահացել է 1213 թվականին՝ Նոր Գետակում (այժմ՝ Հայաստանի Գոշ գյուղում)։ Գոշը իր գիտական ժառանգությամբ համապատասխանում էր ժամանակի հրամայականին։ Սելջուկ-թուրէերի արշավանքներից հետո հայ իշխանները միավորելով իրենց ուժերը կարողացել էին վերականգնել հայոց անկախ պետականությունը։ Զաքարե ամիրսպասալարը կապեր էր հաստատել Կիլիկիայի հայկական թագավորության հետ։ Վերահաստատելով հայոց անկախ պետականությունը անհրաժեշտ էր օրենքների ժողովածու և այստեղ էր, որ հանդես եկավ Գոշը իր Դատաստանագրքով։

Դարեր շարունակ «Գիրք Դատաստանի»-ն կիրառվել է ինչպես բուն Հայաստանում, այնպես էլ Կիլիկյան Հայաստանում, հայ գաղթավայրերում՝ Լեհաստանում, Ռուսաստանում (Ղրիմ, Աստրախան), Վրաստանում, Հնդկաստանում, Սուդանում: Պահպանվել են Դատաստանագրքի բազմաթիվ ձեռագրեր, որոնցից 40-ը, այդ թվում՝ հնագույնը (ձեռագիր դ 488), պահվում են Մատենադարանում: Առաջին անգամ հրատարակվել է 1880 թ-ին: Թարգմանվել և հրատարակվել է լատիներեն, լեհերեն, հայատառ ղփչաղերեն, վրացերեն, ռուսերեն:
Բացառիկ արժեքավոր է նաև Մխիթար Գոշի առակների ժողովածուն, որով XII դարի հայ գրականություն է մուտք գործել առակը՝ որպես ժողովրդական բանարվեստի տեսակ: Ժողովածուն բաղկացած է 190 առակից, որոնք զետեղված են 3 գլխավոր բաժիններում՝ «Առակք բարոյականք», «Առակք առասպելականք» և «Առակք ստեղծականք»: Առակներում հիմնականում արծարծվել են հասարակական ու կենցաղային խնդիրներ, դասերի ու խավերի, անհատների փոխհարաբերություններ:

Դժբախտաբար, չվերականգնվեց հայոց անկախ թագավորությունը։ Հայոց իշխանական տները անկում ապրեցին մի կողմից սելջուկների մյուս կողմից մոնղոլների արշավանքների ներքո։ Մովսես Խորենացու նման Մխիթար Գոշը նույնպես մտահոգված էր երկրի բոլոր ուժերի համախմբմամբ։ Այդ կապակցությամբ Գոշը, ներկայացնելով հյուսիսից արևելյան Հայաստանի 12-րդ դարի 60-70-ական թվականներին, միաժամանակ մեղադրում է հայ իշխաններին, որոնք չմիավորվեցին օրհասական պահերին, ինչպես նաև չվերականգնեցին հայոց անկախ թագավորությունը։ Այսպիսով Մխիթար Գոշը հիմք դրեց մի ժառանգության, որը հետագայում տարածում էր ստանալու ամբողջ աշխարհում և հասնելու էր նրան, որ ճանաչվի և ներառվի հզոր երկրների օրենսդրական ժողովածուներում։

Похожее изображение

Գոշը ժողովածուն կազմել է ուսուցողական նպատակով. դրվատել է առաքինությունը, ծաղրել թերությունները, հիմարությունն ու տգիտությունը, խարազանել է չարիքը, մերժել պատերազմները, արդարացրել միայն հայրենապաշտպան կռիվը:
Գոշի առակներն առաջին անգամ հրատարակվել են 1790 թ-ին, Վենետիկում: Թարգմանվել են ֆրանսերեն և ռուսերեն:
Մխիթար Գոշի «Յայտարարութիւն»-ը («Արարատ», 1900, էջ 497–504, 162–568, 1901, էջ 55–61, 121–127), որը հայագիտության մեջ հայտնի է նաև «Գծագրութիւն… յաղագս Վրաց» և «Թուղթ առ վրացիսն՝ յաղագս ուղղափառութեան հաւատոյ» անուններով, հեղինակի կարևոր դավանական երկասիրությունն է: Այն վրացի մատենագիր Արսեն Վաչեսձեի «Դոգմատիկոն»-ի «Երեսուն գլուխ հայոց հերձվածք»  գլխում հայերին ներկայացված մեղադրանքների պատասխանն է: Թղթի նպատակն է ներկայացնել հայոց դավանանքն ու ծիսակարգը, բացատրել դրանց յուրահատկությունները և ցույց տալ, որ հայերը, ինչպես և հույներն ու վրացիները, հերձվածողներ չեն: Երկն աչքի է ընկնում ազգամիջյան համերաշխության և կրոնական հանդուրժողականության ոգով և, այդ առումով, շահեկանորեն տարբերվում նույն ժամանակի հույն և վրացի հեղինակների՝ հայերին և Հայ առաքելական եկեղեցուն ուղղված հայհոյախառն գրություններից
Միջնադարում Գոշի մասին հյուսվել են բազմաթիվ պատմություններ, որտեղ նա սրբացվել է:
1993 թ-ին սահմանվել է ՀՀ Մխիթար Գոշի մեդալ:
Մխիթար Գոշի արձանը կանգնեցվել է Մատենադարանի առջև, Երևանում նրա անունով կոչվել է համալսարան, Տավուշի մարզում՝ վանք և գյուղ: 

Մխիթար Գոշի մահվանից հետո իր կողմից հիմնված Նոր Գետիկի վանքը վերանվանվել է Գոշավանք (Գոշի վանք)։ Վանաձորքաղաքում գործում է Մխիթար Գոշի անվան հայ-ռուսական միջազգային համալսարան։

Աղբյուր`

Մխիթար Գոշ

Մխիթար Գոշ

Մխիթար Գոշ

 

Կարծիք`

Իմ կարծիքով Մխիթար Գոշը շատ տաղանդավոր, խելացի, խոհուն և իմաստուն մարդ էր: Նա վաղ ժամանակից մարդկանց սովորեցրել է սովորել, գրել, կարդալ ինչը ոչ բոլորն էին կարողանում ասեմ ավելի կարելի է ասել, ոչ ոք չեր կարողանում: Նա թարգմանություններ է արել, առակներ է գրել մի խոսքով եղել է աշխատասեր և խելացի մարդ:

Реклама
Рубрика: Ռուսերեն

Домашнее задание. 23-27 апреля

23-27 апреля

Урок 1. Качественные  и относительные имена прилагательные

 

Домашнее задание:

  1. Найдите относительные прилагательные, перешедшие в качественные:

Воздушный путь, воздушная среда, воздушный шар, воздушный пирог. 2. Душевная тревога, душевная боль, душевный человек. 3. Деревянный мост, деревянный пол, деревянный башмак, деревянное лицо. 4. Лисий мех, лисья шуба, лисьи повадки.

2.Подберите антонимы к прилагательным.

а) О б р а з е ц: холодная погода – тёплая погода.

1) горячий чай – холодный чай

2) хороший фильм – плохой фильм

3) интересная книга –неинтересная книга

4) длинное пальто – короткое пальто

5) старая вещь – новая вещь

6) старый человек – молодой человек

7) тёмная комната – светлая комната

8) тонкая нить – толстая нить

9) смешной случай – грустный случай

10) холодная вода– горячая вода

11) горький напиток-сладкий напиток

12) маленький город – большой город

13) трудное упражнение – лёгкое упражнение

14) лёгкий портфель – тяжелый портфель

15) старшая сестра – младшая сестра

16) низкий дом – высокий дом

17) толстый словарь – тонкий словарь

18) сладкая ягода–кислая ягода

  1. Подобрать синонимы к прилагательным:

Железная воля, золотые руки, ледяной взгляд, свинцовые облака, открытый характер, золотое сердце, серебряный голос.

  1. Притяжательные прилагательные отвечают на вопросы:
  • чей?
  • чья?
  • чьё?
  • чьи?
  • хвост лисы – лисий хвост
  • яйцо куры – куриное яйцо
  • берлога медведя – медвежья берлога
  • перья птицы – птичьи перья

Составить предложения с данными словосочетаниями.

Лисий хвост очень пушистый.

Куриное яйцо очень хрупкое.

Медвежья берлога сильна большая.

Птичьи перья очень воздушная.

Рубрика: Պատմություն

Հարյուրամյա պատերազմ

guerre-de-cent-ages.jpg

Անգլիայի և Ֆրանսիայի միջև տարածքային վեճերը XIV դարում պատերազմական գործողությունների առիթ դարձավ։ Պատմության մեջ այն հայտնի է Հարյուրամյա պատերազմ կամ Ֆրանսիայի և Անգլիայի գոտեմարտ անվանումով։ Անգլո-ֆրանսիական տարածքային վեճերը առաջացել էին դեռևս XI դարում։ Ֆրանսիայի հյուսիսում հաստատված վիկինգների առաջնորդ դուքս Վիլհելմը գրավեց Անգլիան։ Վիլհելմը իրեն հռչակեց Անգլիայի թագավոր։ Նա Ֆրանսիայի հյուսիսում գտնվող Նորմանդիա դքսությունը միացրեց Անգլիային։ Շուտով անգլիական գահն անցավ Վիլհեմլի թոռանը՝ Ֆրանսիայի Անժու մարզի կոմս Հենրիխին։ Նրան պատկանող ֆրանսիական տիրույթները ևս անցան Անգլիային։ Շուտով Հենրիխը ամուսնացավ Աքվիտանիայի դքսության թագուհու հետ։ Աքվիտանիան, որպես օժիտ միացավ Անգլիային։ Փաստորեն ֆրանսիացի թագավորները մնացին ձեռնունայն։ Անգլիան Ֆրանսիայում ունեցավ առավել շատ տարածքներ քան Ֆրանսիան։

Այս տարածքների համար հերթական վեճը բռնկվեց 1337 թվականին։ Անգլիացիները ունեցան առաջին տարածքային ձեռքբերումները 1346 թվականին։ 1346 թ. անգլիական դինամիտը մտավ Ֆրանսիայի խոշոր նավահանգիստներից մեկը։ 1346 թ. օգոստոսին Կալե նավահանգիստը անձնատուր եղավ Անգլիային։ 1356 թ. Պուատիեի մոտ խոշոր պատերազմ տեղի ունեցավ։ Անգլիացիները գրոհել էին ծովից և մտել Պուատիե։ Այստեղ ֆրանսիացիները ջախջախվեցին և ֆրանսիացի թագավորը գերի ընկավ։ Ֆրանսիայի հարավ-արևմուտքը բռնակցվեց Անգլիային։

1415 թ. Անգլիական բանակը նախահարձակ եղավ Ֆրանսիայի դեմ։ Նույն թվականի սեպտեմբերին Անգլիական բանակը առանց դժվարության մտավ Լիլ և պաշարեց մայրաքաղաք Փարիզը։ Կնքվեց Փարիզի պայմանագիրը, որով Ֆրանսիան կորցնում էր իր անկախությունը։ Ըստ Փարիզի պայմանագրի Լիլը, Օռլեանը, Սևրը, Ռեյմսը և Փարիզը անցնում էին Անգլիային։ Այս պարագայում արդեն ձևավորվեց Անգլիայի նոր անվանումը Մեծ Բրիտանիան։

Կնքված պայմանագրով Ֆրանսիան կորցրեց իր անկախությունը։ Ֆրանսիայի ազատության համար սկսվեց ազատագրական պայքար՝ Ժաննա դ’Արկի գլխավորությամբ։ Ժաննա դ’Արկը գյուղացի աղջիկ էր։ Նա համոզված էր, որ Աստված իրեն է ընտրել Ֆրանսիան ազատագրելու համար։ Ժաննան հանդիպեց Ֆրանսիայի թագավոր Կարլոս Խիզախի հետ և զորք խնդրեց, գրավված Օռլեանը պաշարելու համար։ Ֆրանսիական բանակը Ժաննայի գլխավորության ազատագրեց Օռլեանը։ Այնուհետև ֆրանսիական զորքը Կարլոսի գլխավորությամբ մտավ Ռեյմս, որտեղել Կարլոսը օծվեց թագավոր։ Ֆրանսիան վերականգնեց իր անկախությունը։ Պատերազմը շարունակվեց նոր եռանդուն փուլով։ Ֆրանսիական բանակին քարոզվում էր հայրենասիրություն։

1429 թվականին Կարլոսը գահընկեց արվեց։ Գահին բազմեց Կարլոսի որդին Լուի Կարլոսը։ Լուի Կարլոսի գլխավորությամբ 1432 թ.-ին ֆրանսիական հեծելազորը պարտության մատնեց Սրբազան Հռոմեակաան Կայսրության կայսր Օտտո IV-ին։ Այս ամենը արդեն վախեցնում էր Անգլիայի թագավորին։ 1433 թվականին կնքված պայմանագրով Ֆրանսիայում գերմանական նվաճված հողերը վերադարձվում էր ֆրանսիացիներին (Լիոնը, Փարիզը, Նանտը )։ 1438 թ.-ին Կորսիկա կղզին Ֆրանսիայի արևմուտքով անցավ Ֆրանսիային։ 1447 թ.-ին Ֆրանսիայի տարածքում գտնվող երկու դքսությունները՝ Նորմանդիան և Աքվիտանիան հետ վերադարձվեցին, իսկ 1449 թ.-ին այն լուծարվեց և Ֆրանսիան դարձավ գլխավոր իշխանության տերը։ 1453 թ. կնքվեց անգլո-ֆրանսիական հաշտության պայմանագիր։ Անգլիացիներին Ֆրանսիայում մնաց միայն Կալե նավահանգիստը։ Պատերազմը տևել է 116 տարի (ընդմիջումներով)։ Պատերազմի առաջին փուլը (Էդվարդի պատերազմ) շարունակվել է 1337 — 1360 թթ., երկրորդը (Կարոլինգյան պատերազմ)` 1369—1389 թթ., երրորդը (Լանկաստերյան պատերազմ)` 1415 — 1429 թթ., չորրորդը՝ 1429 — 1453 թթ. «Հարյուրամյա պատերազմ» եզրը ստեղծվել է հետագայում պատմաբանների կողմից։

500px-Lenepveu,_Jeanne_d'Arc_au_siège_d'Orléans.jpg

Ժաննա դ’Արկ

Ծնվել է հավանաբար 1412 թ. հունվարի 6-ին՝ Ֆրանսիայի հյուսիս-արևելքում գտնվող Դոմրեմի գյուղում՝ աղքատ գյուղացիների ընտանիքում։ Օժտված էր սուր մտքով, ողջախոհությամբ և, միաժամանակ, ոգևորելու ընդունակությամբ, սակայն կրթություն չի ստացել։ Մանկուց ականատես է եղել Հարյուրամյա պատերազմի ռազմական գործողությունների, քանի որ անգլիական և բուրգունդական զորքերը հաճախ էին ասպատակում Դոմրեմիի շուրջ ընկած տարածքները։ 13 տարեկանից Ժաննան լսել է «ձայներ» և տեսիլքներ է ունեցել, որոնցում նրան հայտնվում էին սրբեր և հրեշտակներ։ Մոլեռանդ կրոնապաշտ Ժաննա դ’Արկը հավատացել է, որ իրեն նախասահմանված է ազատագրել Ֆրանսիան։ 1428 թ. անգլո-բուրգունդական միացյալ զորքը պաշարեց Օռլեան քաղաքը։ Ֆրանսիայի գահի թագաժառանգ Շառլը փակվել էր Շինոնի ամրոցում և գրեթե ոչինչ չէր ձեռնարկում իր թագավորական լիազորությունների հաստատման համար։ Նույն ժամանակամիջոցին Ժաննան սկսում է հավատալ, որ իրեն երևացող տեսիլքները հրամայում են նրան գնալ Օռլեան և թոթափել պաշարումը։ Ժաննան դիմում է տեղական թագավորական զորքերի հրամանատար Ռոբեր դը Բոդրիկուրին՝ համոզելով նրան տրամադրել պահակազոր, որը կուղեկցի իրեն թագաժառանգի մոտ։ 1429 թ. մարտի 6-ին կայանում է Ժաննայի և թագաժառանգի հանդիպումը։ Սկզբում Ժաննային կասկածով են ընդունում, սակայն քիչ անց Շառլը հավատում է, որ նա ուղարկվել է Աստծո կողմից։ 1429 թ. ապրիլին թագաժառանգի կողմից տրամադրված զորքով Ժաննան շարժվում է Օռլեան և համառ մարտերի արդյունքում 1429 թ. մայիսի 8-ին հանում պաշարումը։ Իր ղեկավարությամբ ֆրանսիական զորքերը հասնում են մի շարք հաղթանակների՝ հունիսի վերջին շարժվելով դեպի հյուսիս։ Ժաննայի և զորքերի ուղեկցությամբ Շառլը մտնում է Ռեյմս քաղաք, որի տաճարում 1429 թ. հուլիսի 17-ին կայանում է Շառլի թագադրության արարողությունը։ Նա գահ է բարձրանում Շառլ VII անունով։

Ժողովրդավարական պատերազմի ծավալը և Ժաննա դ’Արկի լայն ժողովրդականությունը վախեցրել են թագավորին և ազնվականությանը։ Ժաննան շարունակում է ղեկավարել անգլիացիների դեմ ռազմական գործողությունները մինչև 1430 թ. մայիսի 23-ը, երբ անգլիացիների դաշնակից բուրգունդացիները նրան գերի են վերցնում և փոխանցում անգլիացիներին 10 հազար լիվր գումարի դիմաց։ Անգլիացիները մեղադրում են նրան վհուկության և հերետիկոսության մեջ։ Ռուան քաղաքում եկեղեցականներից կազմված ատյանը կանխատեսելի դատավճիռ է ընդունում։ Ժաննա դ’Արկը մեղավոր է ճանաչվում՝ սկզբում դատապարտելով ցմահ բանտարկության, այնուհետև՝ մահապատժի։ 1431 թ. մայիսի 30-ին նա այրվում է Ռուանի Հին շուկայի հրապարակում։ Մահապատիժը իրականացնողները երկու անգամ նորից են այրել արդեն մահացած մարմինը՝ չցանկանալով, որ նրա մարմնից մնացորդներ մնան ու մասունք դառնան։

Belagerung_von_Calais_1346-1347

Կալեի պաշարում

Սլյոյսեի ճակատամարտում ֆրանսիական նավատորմի ջախջախումից հետո Էդուարդ III-ը արշավանքներ կազմակերպեց դեպի Նորմանդիա, որոնք ավարտվեցին 1346 թվականին Կրեսեի ճակատամարտում անգլիացիների հաղթանակով։ Ֆրանսիայում այդ ժամանակ Էդուարդի բանակը օգնություն և զորավիգ ուժ խնդրեց Ֆլանդրիայից և այդ պատճառով նրա զինվորները տեղափոխվեցին երկրի հյուսիս։ Անգլիական նավերը թողեցին Նորմանդիան և վերադարձան տուն։ Անգլիական բանակը ամրացված նավահանգստի կարիք ուներ, որտեղ նրա բանակը կարող էր համալրվել։

Կալեն միանգամայն հարմար էր Էդուարդի նպատակներին։ Քաղաքը ուներ կրկնակի բերդապարիսպներ և ամրակուռ քաղաքային պարիսպներ՝ կառուցված հարյուր տարի առաջ։ Կալեն կարևորագույն նպատակակետ էր, որի միջոցով Էդուարդը կարող էր ապահովել վերահսկողություն Լա Մանշում:

Էդուարդի զինվորները Կալեին մոտեցել են 1346 թվականի սեպտեմբերին: Քաղաքի զանգվածային ամրապնդումը չի կարող լինել հեշտ հաղթահարելի։ Էդուարդը օգնություն էր ստանում Անգլիայից և Ֆլանդրիայից: Ֆիլիպ VI-ը չի կարողացել կանխել Անգլիայից զինամթերքի մատակարարումը։

Նոյեմբերին անգլիացիները սկսեցին քաղաքի թնդակոծումը, որին հաջորդեց զինվորների կողմից բերդաքաղաքի պարիսպների ապաստակումը՝ աստիճանների միջոցով։ Սակայն այդպես էլ անգլիացիները չկարողացան հասնել առավելության։ Հուսահատված Էդուարդը ընդհատել է հարձակումը և պաշարման անցել միայն 1347 թվականին: Այնուամենայնիվ, Ֆիլիպ թագավորը շարունակեց զորավառժություններ անցկացնել անգլիական դիրքերի մոտակայքում։ Ֆրանսիացիները չկարողացան դուրս մղել անգլիական ուժերին։

Օգոստոսի 1-ին քաղաքում վառվել են ազդանշանային լույսերը, որոնք տեղեկացնում էին անգլիացիներին, որ քաղաքի բնակիչները պատրաստ են հանձնվել։ Նախկինում Էդուարդը առաջարկել էր դադարեցնել պաշարումը այն դեպքում, երբ նրան կբերեին Կալեի քաղաքային դարպասների բանալիները, ինչպես նաև քաղաքի վեց ղեկավարներին մահապատժի ենթարկելու իրավունքը։ Նրա պայմանը կատարվել է, սակայն խորհրդականները և նրա կինը համոզել են արքային, որպեսզի նա չխնայի Կալեի բնակիչներին։

Աղբյուր`

Հարյուրամյա պատերազմ

Կատեգորիա:Հարյուրամյա պատերազմի գործիչներ

Ժաննա դ’Արկ

Կատեգորիա:Հարյուրամյա պատերազմի ճակատամարտեր

Կալեի պաշարում

Կարծիք`

Իմ կարծիքով պատերազմն շատ երկար, հզոր, բախումներով լի և մարտական էր: Պատերազմի գործիչներց ինձ ամենաշատը դուր եկավ Ժաննա դ’Արկը , որովհետև նա աղջիկ լինելով, չվախենալով, քաջությամբ գնաց և մասնակցեց այդ հարյուրամյա պատերազմին, իսկ նրա թագավորը փոխարենը իրեն հարգեր, պաշտպաներ և նրան քաջալերեր, նա իրեն դավաճանեց, որովհետև բոլորը սիրում էին Ժաննա դ’Արկին, բոլորը նրան էին հարգում, վեր դասում և պաշտպանում, իսկ այդ բանից, որ ժողովուրդը Ժաննա դ’Արկին ավելի շատ էին ուշադրություն դարձնում քան թագավորին նա դավաճանեց, բայց ախր նա կարող էր հպարտալ, ուրախանալ որ իր երկրում կա այդպիսի քաջ, անվախ և հզոր աղջիկ, ով պատրաստ է գնալ պատերազմի և ոչնչից չի վախենում:

 

Рубрика: Ռուսերեն

Домашнее задание. 16-20 апреля

16-20 апреля

Урок 1. Полные и краткие прилагательны

Домашнее задание: прочитать текст “ Концерт” ( учебник, сл. 101), упр.4,7

4.

Талантливый музыкант

Шикарный дом

Громкий голос

Тяжелая работа

Крепкая семья

Страшное ночь

Вечерное платье

Драгоценное серёжки

 

7.

Свежий воздух – воздух свеж

Трудный матч – матч труд

Простой вопрос – вопрос прост

Длинный рассказ – рассказ длин

Больной ребенок – ребенок больн

Полезный совет – совет полезен

Низкий потолок – потолок низк

Узкий коридор – коридор узк

Легкий чемодан – чемодан легк

Нужный учебник – учебник нужн

 

Урок 2. Качественные прилагательные.

Домашнее задание:

1.С каждой группой прилагательных составь по 3 предложения.

  1. Выдели качественные прилагательные:

весёлый мальчик,шерстяной костюм, быстрый ответ,красивая картина,круглый мяч,синий василек,эмалевая посуда,бодрый человек,медленный танец, кухонный комбайн,городской пейзаж,бронзовый подсвечник.дубовая бочка,широкий пояс,скромная девушка,серебряный крестик,добрый взгляд,раннее утро,соломенные лапти.

  1. перевести на русский
  • ժամանակին մի գերմանացի գործարար ռուս գրող Պուշկիևից 50 ռուբլով գնել է նրա ստեղծագործություններից մեկի հետևյալ տողը ‘ «Ցերեկից պայծառ, գիշերից մութ»: Ինչու, հավանաբար կհարցնեք դուք: Բանն այն է, որ նա վաքս էր վաճառում: Իրոք, վաքսի համար վատ գովազդ չէ… «Ցերեկից պայծառ, գիշերից մութ»:

Во времени один предприниматель купил ат русского писателя Пушкина за 50 рублей купил строчку из работы Пушкина: «Светлее дня, темнее ночи». Почему, наверно спросите вы. Дела в том что он продавал вакс. И правда ли для вакса не плохая реклама… «Светлее дня, темнее ночи».

  • Հրատարակչության բաժնի վարիչ Եղիշե Չարենցի աշխատասենյակ է մտնում մի գրող, թղթապանակը ձեռքին և կատակել ցանկանալով ‘ ասում է.
    — Մի’ վախեցեք, մեջը ձեռագրեր չկան:
    — Բա ինչո՞ւ ես պտտեցնում այդ դատարկ թղթապանակը , — հարցնում է Չարենցը…
    — Պտտեցնում եմ, որովհետև մեջը լիքը հանճարեղ մտքեր կան,- շարունակում է կատակել գրողը:
    — Հանճարեղ մտքերը հաճարեղ գլուխներում են լինում, ոչ թե դատարկ թղթապանակներում , — պատասխանում է բանաստեղծը:

Начальник издательского отдела Егише Чаренца входит один писатель, папка в руке и желая шутить, он говорит:

-Не испугайте, внутри нет рукописи.

-А тогда почему ты крутишь эту пустую папку,-спросит Чаренц…

-Кружу, потому что внутри ест много гениальные идеи,-продолжает шутит писатель.

-Гениальные идеи бывает в голове, а не пустые папки,-отвечает поэта.

Рубрика: Կենսաբանություն

Խխունջների մասին հետաքրքիրփաստեր

1200px-Helix_pomatia_89a.jpg

  • Խխունջի աչքը ավելի մեծ է, քան ուղեղը:
  • Գիտնականները դա հայտնաբերել են իսպանական լողափերից մեկում, որը վերջին տարիներին զրկվել է իր խխունջների 60%-ից:
  • Առաջին հայացքից անմեղ թվացող հոբբին՝ խխունջներ հավաքելը, անդառնալի փոփոխություններ է հասցնում ափամերձ էկոհամակարգին: Հարցը նրանում է, որ ամենափոքրիկ խխունջն էլ անգամ բազմաթիվ կարևոր գործառույթներ է իրականացնում. նրանցում ապրում են փոքրիկ խեղգետիններ և ձկներ, նրանք կանխում են ավազի տարրալուծումը ափերից և օգտագործվում են թռչունների կողմից բույն պատրաստելու համար:
  • Ծովային խխունջները օգտագործել են, որպես փող։
Рубрика: Համո Սահյան, Գրականություն

Սահյանի բնությունը

Հայտնի է, որ Համո Սահյանին անվանում են բառանկարիչ. յուրաքանչյուր բանաստեղծությունն անգիր անելուց առաջ փորձեք գնահատել «կտավը»: Բնություն-մարդ կապն ինչպես  է արտացոլվում ստեղծագործություններում:

ԲԱՑՎՈՂ ՕՐՎԱ ՀԵՏ

Կարծիք`

Այս բանաստեղծությունում ես նկատեցի, որ նկարված է սարերում կատարվող օրը առավոտը, երեկոն, գիշերը, թե ինչպես են լույսով զարթնում սարերը, թե ինչպես են սարքերը քիչ-քիչ բաժանվում և թե իչպես են իրար շալակած իջնում խուլ, խորհրդավոր, մթնած սարերը:

ԾԱՂԿՈՒՆՔԻ ՀԵՂԵՂ Է

Կարծիք`

Այս բանաստեղծությունում ես նկատեցի, մի նոր շունչ, մի նոր կյանք, կարծես բնությունը նոր ծնված լինի, նոր աշխարհ եկած լինի: Բանաստեղծությունում երևում էր թարմություն, խնավություն, նորություն և հեճելիություն:

ԿԵՍՕՐ։ ԿԱՆԱՉ-ԿԱՐՄԻՐ ՀՈՎԵՐ

Այս բանաստեղծությունում Սահյանը հիշել էր իր գյուղը, մանկությունը և պատմում էր այն ինչ կատարվում էր այդտեղ: Ինչպես էին ապրում, ինչ էր տեղի ունենում, ամեն բան և, թե ինչ էին զգում մարդիկ ամեն օրվա ժամանակահատվածում:

ՔԱՄՈՒ ՀԱՄԲՈՒՅՐԸ

Այս բանաստեղծությունում սահյանը պատմում էր մի փոքրիկ անպաշտպան, բայց և չհանձնվող տերևի մասին, այստեղ նա պայքարում, մենամարտում էր քամու հետ փրձում էր հախտել և չեր հանձնվում, իսկ քամին նենգորեն չեր հասկանում, որ մրցում է փոքրիկ տերև հետ:

Համո Սահյանի բանաստեղծություններից ինքդ առանձնացրու մի «նկար», ներկայացրու, սովորիր անգիր:

ՄԻ ՏԵՂ ԻՇԽԱՆ ՈՒ ՏԵՐ

Рубрика: Կենսաբանություն

Հետաքրքիր փաստեր ոզնիների մասին

Vozni-3-768x512.jpg

Սովորական ոզնիների մարմնի երկարությունը 20-25 սմ Է, պոչինը՝ 2 — 3, 5 սմ։ Փորի մորթին գորշ Է։ Առավել տարածված են նախկին Թումանյանի, Ստեփանավանի, Հոկտեմբերյանի, Աշտարակի և Աբովյանի շրջաններում, հիմնականում՝ անտառներում, այգիներում, թփուտներում, գետերի ափերին և կիսաանապատներում։ Ակտիվ են գիշերը։ Ձմռանը քուն են մտնում։ Սնվում են միջատներով և մանր ողնաշարավորներով (այդ թվում՝ օձերով)։ Օգտակար են, ոչնչացնում են վնասակար միջատներին։

Փաստ 1: Ոզնիները երկիր մոլորակի վրա  հայտնվել են 15 մլն տարի առաջ:

Փաստ 2: Միջին վիճակագրական ոզնու վրա կա 10 հազար փուշ: Դրանք թարմանում են երեք տարին մեկ: Փշներն աճում են բավականին երկար` մոտ մեկ տարի:

Փաստ 3: Ոզնին ունի 36 ատամ, որոնք ինչպես մարդկանց մոտ, կարող են թափել ծերության հասկանում:

Փաստ 4: Ոզնիները բոլորից շատ են տառապում տիզերի խայթոցներից: Ոզնիներին տիզերից ազատվելուն խանգարում են փշերը, և դրա համար դիմում են խորամանկության` իրենց վրա դնելով ծխախոտի մնացորդներ, որպեսզի թունավորեն մակաբույծներին:

Փաստ 5: Համաճարակաբանության մեջ գոյություն ունի «ոզնու ժամ» հասկացությունը: Այն տիզերի քանակն է, որոնք ոզնին հավաքել էր անտառում մեկ ժամ վազելիս: «Ոզնու ժամի» հաշվառումը գիտնականներին օգնում է պարզել տիզային էնցեֆալիտի բնական օջախները:

Փաստ 6: Ոզինիների ձմեռային քունը տևում է 128 օր: Քնած ժամանակ նրա մարմնի ջերմաստիճանը հասնում է 2 աստիճան` ըստ Ցելսիուսի (նորմալ պայմաններում այն 34 աստիճան է): Քնած ոզնիների շնչառությունը դանդաղ է` մեկ րոպեում առավելագույնը 8 արտաշնչում-ներշնչում:

Փաստ 7: Ոզնիների մեծ մասը պոչ ունի: Իհարկե, շատ կարճ` 3 սմ, այդ պատճառով այն տեսանելի չէ փշերի արանքից:

Փաստ 8: Չնայած ոզնիները կարող են գույները տարբերել, բայց նրանք կիսակույր են: Դրա փոխարեն լավ լսողություն և համի զգացողություն ունեն:

Փաստ 9: Ականջներով ոզնիներն իրենց «եղբայրներից» տարբերվում են նրանով, որ վտանգի դեպքում դժկամությամբ են գնդակի տեսք ընդունում: Ոզնիների այս տեսակը չափազանց արագ է վազում:

Փաստ 10: Ոզնիներն իմունիտետ ունեն թույների դեմ, թեև հատուկ չեն որսում այդ օձերին: Սակայն եթե հնարավորություն ընձեռնվի, ոզնին մեծ հաճույքով կխեղդի օձին:

Փաստ 11: Ոզնիների վրա չեն ազդում ամենաուժեղ թույները:

Փաստ 12: Ոզնիները մուկ չեն որսում, դա միֆ է: Նրանք չեն կարող այդքան արագ վազել մկների հետևից:

Փաստ 13: Մանկական գրքերում հաճախ կարելի է տեսնել ոզնու, որն իր մեջքին տանում է խնձոր: Իրականում ոզնիներն իրենց փշերի վրա չեն դնում ոչ խնձոր, ոչ սունկ: Նրանք ֆիզիկապես ի վիճակի չեն այնպես պտտվել, որպեսզի դա անեն:

Փաստ 14: Ոզնիները հեշտ են ընտելանում և «ընկերություն» անում տնային կենդանիների հետ:

Փաստ 15: Սերբիայում ժողովրդական բժշկության մեջ ոզնու մեզը օգտագործում են որպես հարբեցողության դեմ միջոց:

Փաստ 16: Տապակած ոզնին գնչուների ավանդական ուտեստն է:

Փաստ 17: Հին Հռոմում ոզնու մորթին օգտագործել են որպես սանր` ոչխարի մորթին սանրելու համար: