Рубрика: Հաշվետվություն, Էկոլոգիա

Էկոլոգիա. Հաշվետվություն

Ավատվում է ևս մեկ ուսումնական տարի, ես կասեի իմ ուսումնական տարիներից ամենակարևոր և հասունը։ Այս տարին տարբերվում էր բնականբար մյուս տարիներից, տարբերություններից մեկը՝ նոր առարկան էր։ Այս տարի մենք սկսեցինք անցնել էկոլոգիա առարկան։ Եթե անկեղծ սկզբից ես չէի հասկանում, թե ինչպիսի առարկա է լինելու, ինձ թվում էր՝ անիմաստ, անկարևոր և թռուցիկ առարկա է լինելու, և ես այն այդքան էլ չեմ սիրելու։ Բայց իրականում այդպես չէր։ Մեր էկոլոոգիայի հենց առաաջին դասից ես հասկացա, որ իմ մտածմունքները և կանխատեսումները լրիվ սխալ էին, որովհետև ինձ սկսեց շատ հետաքրքրել էկոլոգիա առարկան։ Չնայած, որ կարող էր այդպես չլիներ, եթե չլիներ լավ ուսուցիչ, հետաքրքիր մոտեցում, տարբերվող և ուսումնական պարապմունքներ, նախագծեր, հետազոտումներ և քննարկումներ։  Այս ամենը իհարկե խթանել է նրան, որպեսզի առարկան հետաքրքիր և սիրված լինի։ Առանձնահատուկ ինձ դուր են եկել մեր դասընթացներից տեսադիտումները և քննարկումները, որովհետև երբեմն ֆիլմում ուղիղ չի ներկայացվում էկոլոգիական խնդիրը։  Մենք պետք է փորձենք մտածել և գտնել ֆիլմի իմաստը և էկոլոգիական խնդիրը, իսկ հետո ներկայացնենք մեր կարծիքը, խնդրի լուծման մեր տեսակետը և հետո սկսենք քննարկել, ինչու չէ վիճաբանել և դրա արդյունքում հետաքրքիր և լեցուն դաս ունենալ։ Մյուս տարվա հետ կապված, այս անագամ ակնկալիքներս դրական են և կարծում եմ, որ կլինի այս տարվանից կրկնակի անգամ հագեցած, հետաքրքիր, կլանող և ուսուցողական տարի։ Ներքևում կներկայացնեմ իմ այս տարվա էկոլոգիա առարկայի ուսումնական նյութերը, որոնք կարող եք տեսնել իմ բլոգի էկոլոգիա բաժնում՝

Իմ շրջակա միջավայրը՝ կղզի
Մեր տունը, մեր մոլորակն է…
Հայաստանի պոչամբարները և հանքերը
Հանքարդյունաբերություն. տնտեսական շահից մինչև բնապահպանական աղետ թեմայով
Աղտոտողը վճարում է…
Օֆշոր
Աշխարհի ավերիչ երկրաշարժերը
Միֆեր ջրի մասին

Рубрика: Հայոց լեզու

Հայոց լեզու. 20.05.2021

  1. Մանրուքների հավաքականությունը, որը ցանկացած կնոջ դարձնում է գեղանի կամ տգեղ, գրավիչ կամ վանող, ամբողջանում է, երբ հոգին այդ բոլոր մանրամասներն օժտում է սքանչելի միասնությամբ։
  2. Միայն որոշ նրբագեղ կանայք են, որոնք, կանացի բազում հնարքներ օգտագործելով, կարողանում են իրենց պահվածքը խոսեցնել, և այդ անելու յուրօրինակ միջոցները միայն իրենց են հայտնի։
  3. Ու՞մ է հայտնի՝ վի՞շտն է կնոջը շնորհում պերճախոս կեցվածքի այդ գաղտնիքը, թե՞ երջանկությունը․ դա անըմբռնելի մի առեղծված է։
  4. Բոլոր մեկնաբանությունները, սակայն, կլինեն մտացածին և անէական, իսկ հիասքանչ առեղծվածը գոյատևելով կշարունակի ավելի դյութել տղամարդկանց իր անբացատրելիությամբ։
  5. Կատակողները մի քիչ կկատակեն, հասկացողները կհասկանան։
  6. Սիմոնը հետ նայեց․ Արշակ քեռին ջրի մյուս կողմն էր․ կռացած փնտրում էր անցնելու տեղ առվի վրա։
  7. Տղան կանգ է առնում, և ընկերները նրա շուրջը շարվում են հոգնած, զայրացած։
  8. Պառավը կարծում էր՝ Աղունը կախարդել է իր որդուն, և հիմա` այնտեղ, նա նրան է պարզում իր բարի ժպիտը։
  9. Հրդեհի լուրը ստանալուց հետո հրամայել էր անմիջապես բոցերի ճիրաններից ազատել փաստաթղթերը։
  10. Նա որոշել էր պարապ չնստել և զբաղվել ինքնակրթությամբ․ կարդում էր ձեռքն ընկած գիրքը։
  11. Այդ փողոցից կարելի է մտնել մեկ ուրիշ փողոց, այնտեղից՝ մի փոքրիկ նրբանցք, որ նման է մրջնանոցի։
  12. Իմ երազներում հաճախ նա ինձ պատկերանում է որպես վաղեմի մի բարեկամ։
  13. Նա, խորհրդավոր ժպիտը դեմքին, դիմավորեց ամուսնուն, սակայն, բոլորն էլ լավ հասկանում են, թե ինչ էր նա մտածում իրականում։
  14. Իմ առջև փռված են հայրենի դաշտերը, լուռ, խաղաղ ու հարազատ դաշտերը։
  15. Գրգրռված ու գույնը գցած դուրս եկավ կենտրոնակայանից․ մի քանի օր լուր չկար հետախույզներից։
  16. Կարելի է տեսնել ներկարարների, որոնց բարձրավիզ կոշիկների վրա երևում էին բոլոր ներկերի հետքերը՝ սևից մինչև սպիտակ։
Рубрика: Էկոլոգիա

Միֆեր ջրի մասին

Մենք բոլորս էլ գիտենք, թե որքան կարևոր դեր է կաղում մեր կյանքում ջուրը և չենք էլ պատկերացնում, թե ինչ կլինի մեզ հետ առանց ջուր։ Առանց ջուր մենք չենք լինի, դրա համար էլ ջուրը մեր կյանքի ամենակարևոր աղբյուրներից մեկն է։ Շատ մարդիկ, չխախված ազգությունից հորինում են կանոներ, կամ ինչու չէ առասպելներ, սուտ փաստեր ջրի մասին և այսօր ես կփորձեմ գտնել մի քանի միֆեր ջրի մասին և վերջնականապես կկորտրենք այդ սյուր կարծրատիպերը ջրի մասին։

Միֆ 1-ին։ Պետք է խմել 8 բաժակ ջուր ամեն օր

Գիտնականները ասում են, որ չկա հստակ օգուտ առողջության համար, օրվա ընթացքում ջուր խմելու մեջ։ Այսպիսով, որտեղի՞ց է գալիս ամեն օր ութ բաժակ ջուր խմելու ստանդարտ խորհուրդը։ «Ոչ ոք իրականում չգիտի», — ասում է Փենսիլվանիայի համալսարանի երիկամների փորձագետ դոկտոր Սթենլի Գոլդֆարբը: Իրականում հեղուկի օգտագործման նորման անհատական ​​է և կախված է բազմաթիվ գործոններից `ձեր տարիքից, քաշից, գործունեության աստիճանից, օդի ջերմաստիճանից: Մեր օրերում
խմած հեղուկի նորման հաշվարկվում է օրական 1 կգ մարմնի քաշի համար 30-40 մլ ջուր բանաձևով: Ավելին, հաշվարկը պետք է իրականացվի ոչ թե իրական քաշի, այլ ձեր նորմալ (մարմնի զանգվածի ինդեքս) հիման վրա: Այսինքն ՝ ավելորդ քաշ ունեցող մարդիկ կարիք չունեն ավելի շատ ջուր խմելու: Այնուամենայնիվ, փորձագետների մեծ մասն այժմ համաձայն է, որ առողջ մարդկանց մոտ մարմինը հիանալի կարգավորում է ջրի կարիքը, իսկ ծարավի զգացումը ջուր խմելու անհրաժեշտության ազդանշան է: Իրական ջրազրկումը լուրջ խնդիր է, բայց դա կապ չունի մարդկանց մեծամասնության հետ:

Միֆ 2-րդ։  Ջուրը օգնում է նիհարել

Սա փաստ է: Ավելի ճիշտ՝ ջուրը օգնում է այդ գործընթացում: Պետք է հաշվի առնել, որ խոսքը գնում է մաքուր խմելու ջրի մասին, այլ ոչ գազավորված ըմպելիքների: Ջուրը արագեցնում է նյութափոխանակության պրոցեսը և իջեցնում ախորժակը, իսկ ավելի ճիշտ՝ ծարավը, որը մենք հաճախ շփոթում ենք ախորժակի հետ: Ուղեղի հատվածները, որոնք կառավարում են այս երկու զգացողությունները՝ գտնվում են իրար կողք, այդ պատճառով մենք հաճախ շփոթվում ենք:

Միֆ 4-րդ։ Եթե դուք ծարավ եք զգում՝ դուք ջրազրկված եք

Սա միֆ է: Ծարավը չի նշանակում, որ դուք ջրազրկված եք: Ծարավը՝ դա մեր օրգանիզմի ազդանշանն է այն մասին, որ իրեն հարկավոր է ավելի շատ ջուր: Մեր արյան մեջ առկա է որոշակի քանակով ջուր և աղ: Ծարավը՝ աղի քանակի մեծացումն է ի համեմատ ջրի: Եթե աղի կոնցենտրացիան մեծացել է 2 տոկոսով՝ դուք ծարավ եք զգում: Եթե 5 տոկոս և ավել՝ Ձեզ մոտ կսկսի ջրազրկումը:

Միֆ 5-րդ։ Մարդկանց ավելի քան 70% -ը ջուր է

Իրականում, մարմնի մեջ ջրի քանակը կախված է սեռից, տարիքից և ճարպի և մկանների զանգվածի հարաբերությունից։ Օրինակ՝ կանանց մոտ ընդհանուր ջրի քանակը օրգանիզմում ավելի քիչ է, քան տղամարդկանց մոտ, դա կապված է պակաս մկանների և ավելի ճարպային հյուսվածքի պատճառով: Կյանքի առաջին ամիսներին երեխայի մարմինը իսկապես բաղկացած է ավելի քան 70% ջրից: Տարիքի հետ մեկտեղ մարմնում ջրի քանակը նվազում է. 19-50 տարեկան կանանց և տղամարդկանց համար այս ցուցանիշը միջինում 50% և 59% է, համապատասխանաբար, 50 և ավելի բարձր կանանց և տղամարդկանց համար, այս ցուցանիշը միջինում 47 % և 56%:

Աղբյուրներ՝

5 «միֆ» ջուր խմելու մասին. ինչպես ճիշտ խմել ջուրը
Главные мифы о воде
12 փաստեր և միֆեր ջրի մասին, որոնք Ձեզ կզարմացնեն
Мифы о воде:
Five Myths About Drinking Water

Рубрика: Հայոց լեզու

Հայոց լեզու. 06.05.2021

Կետադրություն, հայտնի կանոնները և բացառությունները

Արտագրիր նախադասությունները, փորձիր կետադրել։ Մեկնաբանիր կետադրությունդ։
շտ. 2, էջ 122, վ. 170-ից)

270․

1․Աղջիկը փրկել է նկարը և բավական երկար ժամանակ հեղինակի ընտանիքը նյութական նեղ կացությունից հանել։

2․ Նա միլիոնատիրոջ որդի էր, ուժեղ երկրի ներկայացուցիչ։

3․ Երկիր մոլորակի բնակչությունն արդեն յոթ միլիարդ է, աշխարհում այդքան կամք ու թուլություն կա։

4․ Հերթապահ կնոջ մի կարճ հայացքից ես հասկացա՝ ինչ է մտածում նա մեր մասին։

271․

1․ Մենք ակամա շրջեցինք քաղաքում՝ Տպագրիչների փողոցից մինչև գետափ՝ մտնելով ասիական թաղի լաբիրինտները։

2․ Մի տարօրինակ կառույց էր դա՝ մեկուսի կանգնած բարձրունքին, և գրավում էր բոլոր հովեկների ուշադրությունը։

3․ Իր մեծ ձեռնափայտը հատակին անընդհատ թխկթխկացնելով՝ առաջ էր շարժվում քաղաքի փողոցներով։

4․ Համոյի՝ իրենց անմիջական ղեկավարի, հրահանգները ո՞վ կարող էր չկատարել։

272․

1․ Ամեն օր եկեղեցի էին գնում, թե՛ ամուսինը, և թե՛ կինը՝ իրենց հետ տանելով նաև մանկահասակ դստերը։

2․Ընթերցո՛ղ, կարող ես հավատ չընծայել իմ գրածին և լուրջ չվերաբերվել իմ ոչ մի խոսքին։

3․ Ոչ ոքի համար գաղտնիք չէր՝ որտեղ էր թաքնվել այդ մարդը կամ ինչ նպատակներ էր հետապնդում։

4․ Նա և ընկերը ամբողջ օրը թափառելուց հետո ի վերջո վերադարձան իրենց տները։

273․

1․ Ասում են՝ հայոց լեռները եղբայրներ են եղել, հսկա եղբայրներ, միմյանց նկատմամբ սիրով լի։

2․ Հաղթահարելով բազում խոչընդոտներ՝ վտանգելով կյանքը՝ տղան գտավ եղբորը և միասին սուրացին իրենց մանկության տնակը, այնտեղ իրենց էր սպասում ալեզարդ հայրը։

3․ Մինչ Անթեյը ազատվելու փորձեր էր անում՝ ուժերն աստիճանաբար նվազում էին, և նա վայրկյան առ վայրկյան թուլանում էր։

4․ Հանդիպումը կայանում է, որից հետո, սակայն, Արտաշեսը մրսելով հիվանդանում է։

Рубрика: Գրականություն

Գրականություն. 05.05.2021

Կարդում ենք տարածաշրջանի գրականություն. իրանական ժամանակակից գրականություն

Կարդալով մի քանի իրանացի ժամանակաից գրողների ստեղծագործությունները, ինձ համար աչքի ընկավ և յուրահատուկ թվաց Ալիռեզա Ռահեբի ստեղծագործությունները։ Ալիռեզա Ռահեբը իրանցի բանաստեղծ, երգահան, գրող և գրականագետ է: Նա «Վանդադ» գրական միության տնօրենն էր: Ալիռեզա Ռահեբ Մազանդարանին ծնվել է Թեհրանում 1967 թվականի հունվարի 17-ին։ Նա սկսել է ստեղծագործել բանաստեղծություններ 1980-ականներին, և նրա շատ բանաստեղծություններ, հոդվածներ և քննադատություններ տպագրվել են տարբեր հրատարակություններում: Թավրիզում գտնվելու տասը տարիների ընթացքում նա ուսումնասիրել է թուրքերեն լեզու և գրականություն և օգտվել է այնպիսի մարդկանց ներկայությունից, ինչպիսին Բահման Սարկարատին է: Ալիռեզա Ռահեբը մահացավ 2020 թ.-ի հուլիսի 26-ին, 53 տարեկան հասակում, համաճարակի ժամանակ՝ COVID-19- ի պատճառով։ Ներկայացնեմ, թե ինչու եմ առանձնացրել հենց այս բանաստեղծին։ Նրա ստեղծագործությունները տարբերվում էին նրանով, որ մոտիվացնում են, ռեալիստական են, նա փորձել է տարբեր առարկանների, իրավիճակների և բառերի շնորհիվ մարդկանց ցույց տա իրականությունը, ճիշտը և այդ օրինակներով քաջալերի, որպեսզի փոխեն այս իրականությունը։ Օրինակ՝ կառանձնացնեմ նրա ստեղծագործություններիս այս մեկը՝

ՄԵԾ

Ես,
երկրի որ կետում էլ լինեմ,
հենց այսքան եմ:

Տեսողության խաբկանքն է ձեր,
որ ենթադրում եք՝
մարդիկ ինչքան մոտ լինեն,
այդքան մեծ են:

Թվում է՝ կարճ, հասարակ բանաստեղծություն, բայց իրականում այնքան իմաստ կա մեջը։ Ես այդ բանաստեղծին իրոք համարում եմ ռեալիստ, որովհետև նա կարողանում է դուրս գալ խաբկանքների միջից և տեսնել իրականությունը։ Այս բանաստեղությունում, նա ցանկացել է ասել, որ մարդը մնում է մարդ, անկախ նրանից՝ որտեղ է, ինչ չափի է, ինչ կարողություններ ունի, այսինքն նա չի փոխվում, նա մնալու է այդ նույն մարդը, նա այն է ինչ-որ կա։

Рубрика: Հայոց լեզու

Հայոց լեզու. 04.05.2021

  • Կարդա նախադասությունները և որոշիր դրանց տրամաբանական հաջորդականությունը (շտ. 2, էջ 170, վ. 1-5)։

1. 1) 2, 1, 4, 3
2. 2) 2, 4, 1, 3
3. 2) 2, 4, 3, 1
4. 4) 3, 2, 4, 1
5. 1) 3, 4, 2, 1

  • Կարդա պարբերությունները, որոշիր դրանց տրամաբանական հաջորդականությունը ((շտ. 2, էջ 171, վ. 5-12)

5. 1) 3, 4, 2, 1
6. 3) 3, 2, 4, 1
7. 2) 3, 1, 4, 2
8. 3) 1, 3, 2, 4
9. 3) 2, 4, 3, 1
10. 3) 3, 1, 4, 2
11. 3) 2, 3, 4, 1
12. 3) 2, 4, 3, 1

Рубрика: Հասարակագիտություն

Ազատություն

Ազատություն կոչվածը ունի տարբեր իմաստներ, և ամեն մեկը ինքն էլ որոշում, թե ինչ է նշանակում իր համար ազատությունը։ Ինձ համար մի փոքր դժվար է նկարագրելը, թե ինչ է ազատությունը, որովհետև ամեն իրավիճակում տարբեր ձև է այն կիրառվում։ Բայց ամեն դեպքում կփորձեմ իմ տեսանկյունը ասել ազատության մասին։ Ինձ համար ազատություն այն, երբ մարդը ազատ է իր որոշումներում, ինքն է որոշում, թե ինչ անի իր ապագայի և ներկայի հետ, ունենում է իր սեփական կարծիքը և ազատ արտահայտում է այն, այլ ոչ թե փակում է այն մյուսներից, վախենալով քննադատումներից, ազատություն է համարվում նաև, երբ աշխարհում տիրում է խաղաղություն և ազատ ենք լինում թշնամիներից, պատերազմներից և կարող ենք ազատ ապրել։

Ազատություն, գաղափար է, որը արտացոլում է սուբյեկտի վերաբերմունքը իր իսկ ակտերին, որի ներքո նա հանդիսանում է դրանց որոշիչ պատճառը, և դրանք անմիջականորեն պայմանավորված չեն բնական, սոցիալական, միջանձնյա-շփումային, ներքին-անհատական կամ տոհմա-անհատական գործոններով։ Էթիկայում ազատությունը կապված է մարդու մոտ կամքի ազատության առկայության հետ։ Երբեմն այնպես է ստացվում, որ ազատություն ցուցաբերելը էթիկայի խախտում է, այսինքն ամոթ է, կամ չի կարելի ազատ արտահայտվել, բայց ես կարծում եմ, որ դա սխալ է, որովհետև պետք է չնայել դիմացինը քեզ ինչպես կընկալի և արդյոք դա էթիկայի խախտում կլինի, թե ոչ, այլ պետք է միշտ պահես քեզ տրված ազատությունը և առանց վախենալու արտահայտվես, չնայած շատ քչերն են, որ այդպես են վարվում։

Մտքի ազատություն կամ խղճի ազատություն, կամ գաղափարների ազատությունը, դա ազատության հիմնարար սկզբունքներից մեկն է, ժողովրդավարությանը բնորոշ հասկացություն, ուրիշների կարծիքներից անկախ անձնական տեսակետ, կարծիք կամ մտքեր ունենալու անձի քաղաքական ազատություն։Անհնար է վստահաբար ասել, թե ինչ է մտածում մարդը, որ ճնշելով բարդություններ է պատճառում և այդ բարդություններից կարելի է ազատվել, սեփական կարծիք ունենալով և դա չվախենալով արտահայտվել։

Խոսքի ազատության ճնշման բնորոշ օրինակ է 1904 թ.-ին բոլշևիկյան Մեծամասնության կոմիտեների բյուրո կուսակցական կենտրոնի ստեղծումը։ Խոսքի ազատությունը կարող է խեղդվել նաև առանց կազմակերպչական (ինստիտուցիոնալ) միջամտության, երբ մեծամասնության հայացքներն այնքան լայն ճանաչում են վայելում, որ ամբողջ մշակույթը ճնշում է հակառակ տեսակետները։ Մարդու անձնական ազատության և անձեռնմխելիության իրավունքի ինչպես ներպետական, այնպես էլ միջազգային իրավական հիմքերի վերլուծությունը վկայում է դրա առանցքային նշանակության մասին: Այն սկզբունքային նշանակություն ունի մարդու իրավական կարգավիճակի համակարգում: Հենց այդ պատճառով էլ անձնական ազատության և անձեռնմխելիության սահմանադրական իրավունքի նորմատիվային բովանդակության, իրականացման մեխանիզմների, երաշխիքների համակարգի և պաշտպանության մեթոդների վերաբերյալ հարցերը շարունակում են մնալ ամենակարևորներից մեկը ինչպես տեսական, այնպես էլ գործնական առումով:

Рубрика: Գրականություն

Գրականություն. 30.04.2021

Շալվա Ամոնաշվիլու «Ինչպես սիրել երեխաներին» 

Գիրքը նրա մասին է, թե ինչպես առանց դիմացինին ասելու, որ սիրում ես նրան, ցույց տալ, քո վերաբերմունքով և քայլերով, որ սիրում ես։ Հոդվածներից կառանձնացնեմ և ավելի շատ կխոսեմ «Հերոսական սեր» հոդվածի մասին։ Հոդվածում ուսուցիչը իր արարքներով ցույց էր տալիս երեխաների հանդեպ իր սերը։ Կան ուսուցիչներ, ովքեր կարող են ասել ես ձեզ սիրում եմ, բայց ցանկացած պահին մատնեն երեխաներին և հրաժարվեն, իսկ սիրող ուսուցիչը երբեք այդպես չի անի։ Հոդվածում ուսուցիչը երեխաներին սովորրեցնում էր այն ինչը չէր թույլատրվում, բայց եթե նա կանոներով շարժվեր, երեխաների համար տարբերովող և հետաքրքիր դաս չստեղծեր, նրա հանդեպ սերը չէին նկատի։ Նա երեխաներին սովորեցնում է իրերի արժեքի շնորհիվ, որ պետք է գնահատել կյանքը և սերը ոչ, թե բառերով ասել, այլ արարքով ցույց տալ։

Рубрика: Գրականություն

Գրականություն. 28.04.2021

Կարդում ենք արևմտահայերեն.

Զահրատ, բանաստեղծություններ

Զահրատը ծնվել է Կոստանդնուպոլսում։ 1942 թվականին ավարտել է Կ. Պոլսի Մխիթարյանի լիցեյը և ուսումը շարունակել Ստամբուլի պետական համալսարանի դեղագործական և բժշկական ֆակուլտետներում, որոնք կիսատ է թողել։ Սովորել Վիեննայի համալսարանի բժշկական ֆակուլտետում։ Աշխատակցել է պոլսահայ թերթերին, հանդեսներին, եղել «Մարմարա» օրաթերթի գրականության բաժնի վարիչ, «Սան» պարբերականի խմբագիր։

Զահրատի բանաստեղծություները բավակնին տարբերվող էին և յուրօրինակ։ Նա գրում էր մի փոքր անհասկանալի ոճով, անգամ կան այնպիսի բանաստեղծություններ, որոնք մինչև հիմա չեմ հասկանում, օրինակ՝ 

Ոսպ ստկող կինը

Ոսպ մը — ոսպ մը — ոսպեր — ոսպ մը — քար մը — ոսպ մը — ոսպ մը — քար մը
Կանաչ մը — սև մը — կանաչ մը — սև մը — քար մը — կանաչ ոսպ մը
Ոսպ ոսպի քով — քար ոսպի քով — հանկարծ բառ մը — բառ ոսպի քով
Հետո բառեր — ոսպ մը — բառ մը — բառ բառի քով — հետո խոսք մը
Ու բառ առ բառ խոլ բարբառ մը — հինցած երգ մը — հին երազ մը
Հետո կյանք մը — ուրիշ կյանք մը — կյանք կյանքի քով — ոսպ մը — կյանք մը
Դյուրին կյանք մը — դժվար կյանք մը — ինչու դյուրին — ինչու դժվար
Բայց քով քովի կյանքեր — կյանք մը — հետո բառ մը — հետո ոսպ մը
Կանաչ մը — սև մը — կանաչ մը — սև մը — ցավ մը — կանաչ երգ մը
Կանաչ ոսպ մը — սև մը — քար մը — ոսպ մը — քար մը — քար մը — ոսպ մը:

Իմ կարծիքով սա նման է ավելի շատ շուտասելուկի կամ նման մի բանի, որը իմաստ չի արտահայտում, ակմ էլ ես չեմ հասկանում դրա գրելաոճը։ Բայց կան նաև որնց իմաստը հասկանալի է և ուսուցողակն են։ Նա նկարագրում է կյանքը տարբեր առարկաների, իրավիճակների և ուղություների շնորհիվ։  Օրինակ՝

Զոհաբերում

Չորս ոչխար էին

Նախ առաջինը մորթեցին
Յետոյ երբ երկրորդը կը մորթէին
երրորդը փորձեց փախչիլ

Հազիւ տասը մեթր գնաց
ձերբակալեցին

Ես այդ երրորդին միսեն կերայ-
Կեանքի համ ուներ

Այստեղ ոչխարի փախուստի շնորհիվ ցույց է տալիս, որ կան մարդիկ, ովքեր դժվար և անեէանելի վիճակում հանձնվում են և չեն շարունակում պայքարել այն ամենի համար ինչը իիրենց համար թանկ է։ Այստեղ նույնպես, երբ ոչխարը մնացած ոչխարները արդեն հանձնվել էին և սպասում էին մահին, իսկ մի ոչխար որոշեց պայքարել իր կյանքի համար և փորձեց փախնել մահից, իհարկե նրա մոտ չստացվեց, բայց ինչպես գրված էր նրա միսը կյանքի համ ուներ։ Կարևոր չէ արդյունքում ինչ կլինի, կպարտվես, թե կհաղթեց, որովհետև պարտությունն նույնպես կարող ես տանել պատվով։

Մի խոսքով ես հասկացա, որ Զահրատը գրում է տարբեր ոճերով, ինձ թվում է՝ դա կախված իր կյանքի այդ պահին կատարվող իրավիճակից։ Երբեմն էլ գրում է անհասկանալի բառերով, որնք միմյանց միացնելով դժվար է հասկանալ իմաստը, բայց ինձ թվում է՝ մի օր ես նույնպես կհասկանամ։

Рубрика: Հայոց լեզու

Հայոց լեզու. 20.04.2021

Առաջադրանքներ

  1. Փոխի՛ր մեջբերվող ուղղակի խոսքի շարադասությունը և համապատասխանաբար փոխիր կետադրությունը։
  • Եկավ դևն ու հարցրեց.
    — Արքա՛, ո՞ւր է իմ ոսկին. Չէ՞ որ մեր զրույցից շատ օրեր են անցել։

— Արքա՛,- եկավ դևն ու հարցրեց,- ո՞ւր է իմ ոսկին. Չէ՞ որ մեր զրույցից շատ օրեր են անցել։
— Արքա՛, ո՞ւր է իմ ոսկին. Չէ՞ որ մեր զրույցից շատ օրեր են անցել,-եկավ դևն ու հարցրեց։

  • Տեսնելով հյուրերին՝ տանտերն ընդառաջ է գալիս ու ասում.
    -Մենք վաղուց էինք ձեզ սպասում, ներս եկեք, բոլորիս էլ շատ ուրախացրիք դուք ձեր գալով։

—Մենք վաղուց էինք ձեզ սպասում,- տանտերը ընդառաջ է գալիս ու տեսնելով հյուրերին ասում,- ներս եկեք, բոլորիս էլ շատ ուրախացրիք դուք ձեր գալով։
—Մենք վաղուց էինք ձեզ սպասում, ներս եկեք, բոլորիս էլ շատ ուրախացրիք դուք ձեր գալով,-ընդառաջ է գալիս ու ասում տանտերը՝ տեսնելով հյուրերին։

  • – Մեծ եղավ իմ ուրախությունը, երբ մեր ընդհանուր ծանոթներից իմացա, որ քույրդ սովորում է մեր դպրոցում,- ասաց ընկերս, երբ հանդիպեցինք։

Երբ հանդիպեցինք, ընկերս ասաց.
— Մեծ եղավ իմ ուրախությունը, երբ մեր ընդհանուր ծանոթներից իմացա, որ քույրդ սովորում է մեր դպրոցում։
— Մեծ եղավ իմ ուրախությունը,-ասաց ընկերս, երբ հանդիպեցինք,- երբ մեր ընդհանուր ծանոթներից իմացա, որ քույրդ սովորում է մեր դպրոցում։

  • –Տեսնում եմ,- անթաքույց դժգոհությամբ ասաց մեզ սպասավորը,- խոսքներդ մեկ եք արել ու ինձ հալածում եք։

Սպասավորը անթաքույց դժգոհությամբ մեզ ասաց.
— Տեսնում եմ՝ խոսքներդ մեկ եք արել ու ինձ հալածում եք։
— Տեսնում եմ՝ խոսքներդ մեկ եք արել ու ինձ հալածում եք,- ասաց մեզ սպասավորը անթաքույց դժգոհությամբ։

  • –Մեն-մենակ եմ եկել, հա՛յր,-խոնարհվելով շշնջաց որդին,- մի՛ մտածիր անցյալի մասին։

Որդին խոնարհվելով շշնջաց.
— Մեն-մենակ եմ եկել, հա՛յր, մի՛ մտածիր անցյալի մասին։
— Մեն-մենակ եմ եկել, հա՛յր, մի՛ մտածիր անցյալի մասին,- շշնջաց որդին խոնարհվելոով։

  • –Եթե հարցնում եք իմ ու ուսուցչիս հարաբերությունների մասին,- ասում է Արիստոտելն իր աշակերտներին,- պիտի ասեմ, որ Պլատոնն իմ բարեկամն է, բայց ճշմարտությունն ինձ համար ավելի թանկ է։

Արիստոտելն իր աշակերտներին ասում է.
— Եթե հարցնում եք իմ ու ուսուցչիս հարաբերությունների մասին, պիտի ասեմ, որ Պլատոնն իմ բարեկամն է, բայց ճշմարտությունն ինձ համար ավելի թանկ է։
— Եթե հարցնում եք իմ ու ուսուցչիս հարաբերությունների մասին, պիտի ասեմ, որ Պլատոնն իմ բարեկամն է, բայց ճշմարտությունն ինձ համար ավելի թանկ է,- ասում է Արիստոտելն իր աշակերտներին։

  • Մայրը ձեռքի դերձանը ցած դրեց և գլուխը տարուբերելով՝ ասաց.
    -Էհ, չգիտեմ, որդիս, հայրդ ի՞նչ պիտի աներ, եթե այժմ մեր կողքին լիներ։

—Էհ, չգիտեմ, որդիս,-ասաց մայրը՝ գլուխը տարուբերելով և դերձանը ցած դրեց,-հայրդ ի՞նչ պիտի աներ, եթե այժմ մեր կողքին լիներ։
—Էհ, չգիտեմ, որդիս, հայրդ ի՞նչ պիտի աներ, եթե այժմ մեր կողքին լիներ,- ասաց մայրը՝ գլուխը տարուբերելով և դերձանը ցած դրեց։

  • Կրտսեր քույրս, հենց որ մենանկ էինք մնում, ասում էր.
    -Ընչացքդ արդեն սևացել է. տան տղամարդը դու ես, դու էլ որոշիր, թե ինչ անենք։

—Ընչացքդ արդեն սևացել է,- ասում էր կրտսեր քույրս, հենց որ մենանկ էինք մնում,- տան տղամարդը դու ես, դու էլ որոշիր, թե ինչ անենք։
—Ընչացքդ արդեն սևացել է. տան տղամարդը դու ես, դու էլ որոշիր, թե ինչ անենք,- ասում էր կրտսեր քույրս, հենց որ մենանկ էինք մնում։

  • —Ճանաչեցի՞ր ինձ,- հարցրեց Սահակը ծերունուն,- դու իմ հոր զինակիցն ես եղել։

Սահակը ծերունուն հարցրեց. 
—Ճանաչեցի՞ր ինձ, դու իմ հոր զինակիցն ես եղել։
—Ճանաչեցի՞ր ինձ, դու իմ հոր զինակիցն ես եղել,-հարցրեց Սահակը ծերունուն։

  • Տեսնելով տնօրենին՝ քարտուղարը հարցրեց.
    -Ինչո՞ւ եք մնում քաղաքում. չէ՞ որ այստեղ մնալով դուք վտանգի եք ենթարկվում։

—Ինչո՞ւ եք մնում քաղաքում,-հարցրեց քարտուղարը՝ տեսնելով տնօրենին,- չէ՞ որ այստեղ մնալով դուք վտանգի եք ենթարկվում։
—Ինչո՞ւ եք մնում քաղաքում. չէ՞ որ այստեղ մնալով դուք վտանգի եք ենթարկվում,-հարցրեց քարտուղարը՝ տեսնելով տնօրենին։

  • Ծերուկը, վեր կենալով տեղից, ասաց ինձ.
    — Դու, սիրելի՛ս, լավ խորհիր անելիքդ մինչև վճռական քայլ անելդ։

— Դու, սիրելի՛ս,-ասաց ինձ ծերուկը՝ տեղից վեր կենալով,- լավ խորհիր անելիքդ մինչև վճռական քայլ անելդ։
— Դու, սիրելի՛ս, լավ խորհիր անելիքդ մինչև վճռական քայլ անելդ,-ասաց ինձ ծերուկը՝ տեղից վեր կենալով։